با همکاری انجمن علمی گیاهان دارویی ایران
نویسنده = احتیاطی، احمد
فرآوری، صنایع غذایی و بیوشیمی

مدل‌سازی تغییرات شیمیایی و میکروبی گل زعفران طی نگهداری با استفاده از شبکه‌های عصبی مصنوعی و الگوریتم ژنتیک

دوره 4، شماره 4، زمستان 1395، صفحه 279-289

https://doi.org/10.22048/jsat.2016.38668

الهام آذرپژوه، احمد احتیاطی، پروین شرایعی

چکیده زعفران به‌ عنوان گران‌ترین محصول کشاورزی و دارویی جهان، ارزش ویژه‌ای دارد. با توجه به بازه برداشت کوتاه این محصول، نگهداری گل زعفران در شرایط مناسب جهت فراوری با تأخیر، نیازمند بررسی عوامل مؤثر بر کاهش کیفیت زعفران است. اثر ضخامت انباشتگی، دمای نگهداری و زمان نگهداری گل زعفران بر شاخص‌های شیمیایی کروسین، سافرانال و پیکروکروسین و آلودگی‌های میکروبی کل، کلی‌فرم و کپک با استفاده از شبکه عصبی مصنوعی پرسپترون چند لایه مدل ‌سازی گردید و ساختار شبکه با استفاده از الگوریتم تکاملی ژنتیک بهینه ‌سازی شد. شبکه عصبی بهینه با ضریب تبین بالاتر از 94 درصد و خطای پایین، قادر به پیش‌بینی ویژگی‌های کیفی زعفران تحت شرایط نگهداری بود. بررسی مدل نشان داد ضخامت انباشتگی تأثیر کمی در مقایسه با دما و زمان نگهداری بر کیفیت شیمیایی و میکروبی زعفران دارد در حالی ‌که افزایش دمای نگهداری کاهش کیفیت شیمیایی و میکروبی را شدت می‌بخشد و زمان نگهداری نسبت به دما اثر کمتری دارد. نگهداری گل زعفران در دمای پایین و نزدیک به صفر درجه سانتی‌گراد برای حداکثر حفظ ترکیبات شیمیایی ارزشمند و کمترین توسعه آلودگی میکروبی طی نگهداری الزامی است.