با همکاری انجمن علمی گیاهان دارویی ایران

تحلیل عوامل تعیین کننده کارایی فنی تصحیح‌شده در کشت زعفران با رهیافت تحلیل پوششی داده‌های دو مرحله‌ای بوت‌استرپ

نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسنده

1 استادیار گروه اقتصاد کشاورزی، دانشگاه تربت حیدریه، ایران

2 پژوهشکده زعفران، دانشگاه تربت حیدریه، ایران

چکیده
این مطالعه به ارزیابی کارایی فنی مزارع زعفران در شهرستان‌های تربت حیدریه و زاوه با رویکرد تحلیل پوششی داده‌های دو مرحله‌ای بوت‌استرپ می‌پردازد. داده‌های مقطعی از ۱۰۸ تولیدکننده زعفران در شش ناحیه جمع‌آوری شد و نمرات کارایی فنی تحت شرایط بازده متغیر نسبت به مقیاس با استفاده از مدل تحلیل پوششی داده‌های ورودی‌محور برآورد گردید. برای سازگاری و استحکام برآوردها، از رهیافت بوت‌استرپ دو مرحله‌ای تصحیح‌شده سیمار و ویلسون (۲۰۰۷، الگوریتم ۲) با ۱۰۰۰ تکرار استفاده شد. نتایج نشان داد میانگین کارایی فارل مزارع حدود ۲۵ درصد بیش‌برآورد دارند. تفاوت‌های منطقه‌ای در نمرات کارایی معنادار است (χ² = 12.74; p < 0.05) به طوری که بیشترین میانگین کارایی در کدکن (۰.۳۲) و کمترین آن در ناحیه مرکزی (۰.۱۷) است. رگرسیون بریده بوت‌استرپ رابطه‌ U شکل معکوس بین سن مزرعه و کارایی را شناسایی کرد، بدین معنا که کارایی فنی ابتدا با افزایش سن مزرعه افزایش و سپس کاهشی است. تجربه در کشت زعفران مثبت و معنادار است(p < 0.01) اما تحصیلات و سن کشاورز معناداری نیستند. تحلیل اسلک‌ها ناهمگونی مکانی و ناکارایی قابل توجه در مصرف نهاده‌ها را نشان داد به نحوی که بدون کاهش در مقدار تولید، به طور متوسط امکان کاهش در مصرف آب حدود 707 متر مکعب در هکتار، زمین حدود ۳ هکتار، مصرف بنه حدود ۵۲۸کیلوگرم در هکتار و نیروی کار حدود ۲۰ نفر-روز در هکتار وجود دارد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله English

Determinants of Bias-Corrected Technical Efficiency in Saffron Production: ‎Evidence from A Double Bootstrap DEA Approach

نویسنده English

morteza yaqubi 1 2
1 Department of Agricultural Economics, University of Torbat Heydarieh, Iran
2 Saffron Institute, University of Torbat Heydarieh, Iran
چکیده English

This study evaluates the technical efficiency of saffron farms in Torbat Heydarieh and Zaveh Counties, ‎located on northeastern Iran, using a two-stage double-bootstrap Data Envelopment Analysis (DEA) ‎approach. Cross-sectional data were collected from 108 saffron producers across six districts, and ‎technical efficiency (TE) scores were estimated under variable returns to scale (VRS) with an input-‎oriented DEA model. The bias-corrected double-bootstrap procedure of Simar and Wilson (2007, ‎Algorithm 2) was applied with 1000 replications to ensure consistent inference and robust estimation. ‎Results reveal that the Farrell efficiency estimates tend to overstate farm technical efficiency by ‎approximately 25 percent. I detected significant regional disparities in efficiency scores (χ² = 12.74, p < ‎‎0.05), with the highest mean efficiency observed in Kadkan (0.32) and the lowest in the Central district ‎‎(0.17). The truncated bootstrap regression identified an inverted U-shaped relationship between farm ‎age and efficiency, where efficiency initially increases with farm age but declines beyond a certain ‎point. Experience in saffron cultivation had a strong positive and statistically significant effect on ‎efficiency (p < 0.01), while education level and farmer’s age were not significant predictors. Slack ‎analysis revealed considerable input-specific inefficiencies and spatial heterogeneity in slacks. On ‎average, farms could reduce water use by 706.88 m³/ha, land by 3.04 ha, corm use by ‎528.10‎ kg/ha, and ‎labor by 20 person-days/ha without reducing output.‎

کلیدواژه‌ها English

Data Envelopment Analysis
Bootstrap Bias Correction
Technical Efficiency
Truncated &‌‌‌‌lrm
Regression
Saffron
Agricultural Productivity