با همکاری انجمن علمی گیاهان دارویی ایران

نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار، گروه تولیدات گیاهی، دانشکده کشاورزی، مجتمع آموزش عالی سراوان، سراوان، ایران

2 دانشیار، گروه تولیدات گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربت حیدریه، تربت حیدریه، ایران.

3 پژوهشگر پژوهشکده زعفران، دانشگاه تربت‌حیدریه، تربت حیدریه، ایران.

4 استاد، گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، ایران

5 استادیار، گروه تولیدات گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربت حیدریه، تربت حیدریه، ایران.

10.22048/jsat.2024.436406.1519

چکیده

زعفران گیاه ارزشمندی است که در سیکل زندگی خود، عموماً با تنش کم آبی روبرو است. از این رو، به منظور بررسی اثر پرایمینگ پیاز زعفران بر خصوصیات بنه و فیزیولوژیک این محصول تحت شرایط تنش خشکی، آزمایشی بصورت اسپلیت پلات در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار به اجرا در آمد. تیمارهای آزمایش شامل دو سطح آبیاری بر اساس 70 و 50 درصد ظرفیت زراعی به عنوان کرت اصلی و شش -تیمار پرایمینگ بنه شامل عدم پرایمینگ (شاهد)، نیترات پتاسیم، اکسین، جیبرلین، نانو ذره دی‌اکسید سیلیسم و هیدروپرایمینگ به عنوان کرت فرعی بودند. نتایج نشان داد که افزایش شدت تنش خشکی از 70 به 50 درصد ظرفیت مزرعه، به ترتیب باعث افزایش 5/38، 1/59 و 3/57 درصدی در مقدار کلروفیل a، کلروفیل b و کاروتنوئیدها و کاهش 6/32 و 20 درصدی به ترتیب در نسبت کلروفیل a/b و میزان پروتئین گردید. پرایمینگ پیاز مادری با دو هورمون اکسین و جیبرلین، بطور معنی‌داری میزان پروتئین را افزایش داد و بیشترین وزن بنه دختری در سطح تیماری هورمون جیبرلین، به میزان 72/3 ‌گرم در بوته مشاهده شد. دو سطح تیماری هورمون جیبرلین و اکسین، در شرایط تنش خشکی ملایم، بطور معنی‌داری بیشترین تعداد بنه دختری را از خود نشان دادند و هورمون جیبرلین، در شرایط تنش خشکی ملایم، بطور معنی-داری بیشترین قطر بنه دختری، به میزان 28 میلیمتر را به خود اختصاص داد. در مجموع پرایمینگ پیاز زعفران با دو هورمون جیبرلین و اکسین جهت بهبود صفات فیزیولوژیک و خصوصیات بنه خصوصاً در شرایط وقوع تنش خشکی توصیه می‌گردد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Investigating the effect of corm priming of saffron (Crocus sativus L.) on some physiological characteristics and daughter corm under drought stress conditions

نویسندگان [English]

  • Seyed Masoud Ziaei 1
  • hasan feizi 2 3
  • abbas khashei 4 3
  • Hossein Sahabi 5 3

1 Assistant Professor. Department of Plant Production. Faculty of Agriculture. Higher Education Complex of Saravan, Saravan, Iran

2 Associate Professor, Department of Plant Production, Faculty of Agriculture, University of Torbat Heydarieh, Iran

3 Saffron Institute, University of Torbat Heydarieh, Iran

4 Professor Department of Water Resources Management, University of Torbat Heydarieh, Iran

5 Assistant Professor, Department of Plant Production, Faculty of Agriculture. University of Torbat Heydarieh, Iran

چکیده [English]

Saffron is a valuable plant that generally faces water stress in its life cycle. Therefore, in order to investigate the effect of corm priming of saffron on physiological and corm characteristics of this product under drought stress conditions, a split plot experiment was carried out in a randomized complete block design with three replications. The experimental treatments included two levels of irrigation based on 70 and 50% of field capacity as a main plot and six corm priming treatments including no priming (control), potassium nitrate, auxin, gibberellin, silicon dioxide nanoparticles, and hydro-priming as sub plot. The results showed that the increase of intensity in drought stress from 70 to 50% of field capacity caused an increase of 38.5%, 59.1% and 57.3% in the amount of chlorophyll a, chlorophyll b and carotenoids, respectively, and a decrease of 32.6% and 20% to the ratio of chlorophyll a/b and the amount of protein respectively. Priming of mother corn with two hormones of auxin and gibberellin, significantly increased the amount of protein and the highest weight of daughter corm was observed at gibberellin hormone treatment at the rate of 3.72 grams per plant. The two treatment levels of gibberellin and auxin hormones, under conditions of medium drought stress, significantly showed the highest number of daughter corms and gibberellin hormone, under medium drought stress conditions, significantly increased the diameter of daughter corm at the rate of 28 mm. In generally, corm priming of saffron with two hormones of gibberellin and auxin, is recommended to improve the physiological traits and tuber characteristics, especially in the conditions of drought stress.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Auxin
  • Gibberellin
  • Corm
  • Field capacity