تأثیر عوامل هواشناسی (بارش، دما، رطوبت نسبی، روزهای یخبندان و ساعات آفتابی) بر عملکرد زعفران (Crocus sativus L.) در شهرستان‌های کاشمر و قائنات

نوع مقاله: مقاله علمی کوتاه

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مخابرات آب و هوایی، دانشگاه خوارزمی تهران

2 کارشناس ارشد اقلیم شناسی، محل خدمت اداره کل هواشناسی خراسان رضوی

چکیده

صادراتی بودن زعفران باعث شده، برنامه‌ریزی برای افزایش کیفیت برای رقابت در بازار جهانی امری اجتناب‌ناپذیر باشد و تحقیقات گسترده‌ای را در هر نقطه‌ای بطلبد. در این پژوهش با استفاده از نرم‌افزار تعیین اقلیم و نرم‌افزار SPSS آمار روزانه و ماهانه پارامترهای بارش، دما، رطوبت نسبی، تعداد روز یخبندان و تعداد ساعت آفتابی شهرستان کاشمر و قائن طی دوره آماری 20 ساله زراعی (90-1371) تحلیل شد. نتایج بررسی‌ها نشان داد دمای حداکثر و رطوبت نسبی در دو شهرستان یکسان است. بارش بعد از چیدن گل از سطح مزرعه در کاشمر 7 میلی‌متر بیشتر از قائن است، در این زمان بارش برای گیاه مفید است. تعداد روز یخبندان کاشمر 1 روز از قائن کمتر است درحالی‌که یخبندان در زمان گلدهی بر عملکرد محصول تأثیر منفی می‌گذارد. بارش در زمان خواب تابستانی برای زعفران مضر است بارش کاشمر در این زمان 9/9 میلی‌متر بیشتر از قائن است. هر چه افت درجه حرارت شب بیشتر باشد روز بعد تعداد گل بیشتری جمع خواهد شد. درجه حرارت میانگین قائن 3 درجه سانتی‌گراد و حداقل آن 5/1 درجه سانتی‌گراد کمتر از کاشمر بود و هرچقدر ساعت آفتابی در فصل گلدهی بیشتر باشد کیفیت محصول بالاتر است. ساعت آفتابی قائن در فصل گلدهی 9/55 ساعت بیشتر از کاشمر است. اختلاف اندک در سه پارامتر اقلیمی، بارش زمان خواب تابستانی، درجه حرارت و ساعت آفتابی نمی‌تواند تنها دلیل پایین‌تر بودن کیفیت زعفران شهرستان کاشمر نسبت به قائنات باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The effects of meteorological factors (rainfall, temperature, relative humidity, freezing days and sunny hours) on yield of Saffron (Crocus sativus L.) in Kashmar and Ghaenat Towns

نویسندگان [English]

  • fatemeh Arsalani 1
  • Seyed JavadRasouli 2
1 PhD Student of Climate Risks, Kharazmi University
2 PhD Student of Agroecology, Ferdowsi University University of Mashhad and Khorasan Razavi Meteorological Institute
چکیده [English]

In this study parameters of daily and monthly rainfall, minimum, average and maximum temperatures, relative humidity, number of sunny hours and number of freezing days in the towns of Kashmar and Ghaen were analyzed for a statistical period of 20 agricultural years (1992-2011). Several traditional methods of climate classification were used to compare climate conditions of Ghaen and Kashmar towns by climate determining software. Then effective meteorological indicators on saffron cultivation were selected. Results of climate classification by traditional methods showed that these towns are located in the same climate class. Although the climate was similar, but studies showed that saffron quality in color, odor and taste in Ghaen was higher than Kashmar. The Maximum temperature and relative humidity were the same in both towns. Relative humidity in both towns was the same, especially in October and November which coincided with the beginning of saffron flowering time. Minimum temperature and sunny hours made climate conditions of Ghaen at more favorable for saffron because of mountainous nature. Sunny hours in Ghaen during flowering season was more than Kashmar. Finally, a slight difference in three climate parameters, i.e. rainfall during summer, temperature and sunny hours cannot be the only reason for lower quality of saffron in Kashmar in comparison to Ghaen and saffron quality in Kashmar could be highly raised by other factors such as better planning and management.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Agricultural Climate
  • Quality
  • Saffron

Abrishami, M.H. 2009. Saffron cultivation. Monthly Journal Baghzar 35:26-32. (In Persian with English Summary).

Alijani, B. 2001. Weather Iran. Payam Noor University Publication, Tehran.  (In Persian).

Behdani, M. 2006. Ecological zoning and performance monitoring saffron fluctuation in Khorasan. PhD dissertation, Department of Agronomy and Plant Breeding, Ferdowsi University of Mashhad, Iran. (In Persian with English Summary).

Behdani, M.A. Nassiri, M., and Koocheki, A.A. 2003. Modeling saffron flowering time across a temperature gradient. In proceedings of 2nd International Symposium on Saffron Biology and Technology, Albacete, Spain, 22-25 October 2003.

 Farajzadeh, M., and Mirza Bayat, R. 2007. Possibility study of areas with potential cultivation of saffron in Nishabor plain using GIS. Tarbiat Modarres Journal of Human Sciences 11 (1): 67-91. (In Persian with English Summary).

Farajzadeh, M., and Tklvbyghsh, A. 2002. Region of the province's Hamedan climatic classification using GIS. Geographical Research 41:93-105. (In Persian with English Summary).

Gholami Poshti, T., Maghsoodi Mood, A.A., and Farahbakhsh, H. 2005. Effect of two levels of irrigation on some water relations of three Iranian Saffron Crocus sativus L. in Second National Conference on Watershed management and soil and water resources, Kerman, Iran, 21-25 March. (In Persian with English Summary).

Halevy, A.H. 1990. Resent advanced in control of flowering habit of geophytes. International Society for Horticultural Science 66: 35-42.

Haulicek, J. 1985. The effect of weather on crop production. ustav vedekotechnickych informaci pro zemedelstvi metrology and climatology, crop husbandry, UNSEF/CS, Praha,1314: 1053-1064

Hashemlooeian, B., and Atayi Azim, O. 2008. Saffron. Olive 183:47-52. (In Persian with English Summary).

Hemati, R. 1999. Database software for Meteorology, Climatology and Meteorological Ardabil. Available at Web site http://www.ardebilmet.ir/to/in/ahtml/44-5-software.htm.

Ismail Zadeh, Y., and Jahanbakhsh, S. 2011. Compliance requirements for saffron agriculture climate with plain Moghan.Geographic Space 11 (35): 1-18. (In Persian with English Summary).

Koozegaran S., Mousavi Baygi, M., Sanaeinejad, H., and Behdani, M. 2011. Study of the minimum, average and maximum temperature in South Khorasan to identify relevant areas for saffron cultivation using GIS. Soil and Water 25:892-904. (In Persian with English Summary).

Masoodian, S.A. 2011. Weather Iran. Sharia Birch Publications, Mashhad. (In Persian).

Mohammadi, H., Ranjbar, F., and Soltani, M. 2011. Climate potentials assessment for saffron cultivation in Marvdasht. Geography and Environmental Planning 43 (3): 143-155. (In Persian with English Summary).

Molina, R.V., Valero, M., Navarro, Y., Guardiola, J.L., and García-Luis, A. 2004. The effect of time of corm lifting and duration of incubation at inductive temperature on flowering in the saffron plant (Crocus sativus L.). Scientia Horticulturae 13: 79-91.